Genel

Yavuz Sultan Selim ve Şah İsmail’in Satranç Oyunu


75
67 shares, 75 points

Yavuz Sultan Selim çok başarılı bir padişah olmasının yanı sıra çok iyi bir şairdi de .Daha şehzadeyken yaptıkları gelecekte nasıl bir padişah olacağına işaretti. Gelelim Şah İsmail ile olan atışmalarına.
         Yavuz Sultan Selim, Şah İsmail'in çok iyi bir satranç ustası olduğunu biliyor. Şehzadeyken üşenmeden Acem diyarına gider. Derviş kıyafeti giyer ve göğsüne de kocaman bir dövme yaptırır. İran'a ulaştıktan sonra bir handa kalır. Handa kaldığı esnada halkla satranç oynar ve herkesi rahatça yener. Bu olay yakın zamanda herkes tarafında duyulur. Şah İsmail'in kulağına kadar gider ve en sonunda saraya davet edilir. Yavuz Sultan Selim'in amacı da budur ve amacına ulaşır. 

Kısa bir diyalogtan sonra oyuna başlarlar. Yavuz Sultan Selim, Şah İsmail'i yener. Şah İsmail sinirlenir ve ''hiç şahlar mat edilir mi?'' der, ardından  elinin tersiyle bir tokat atar. Bu tokat Yavuz Sultan Selim'e çok dokunur ama ses etmez. Olaydan bir süre sonra Yavuz Sultan Selim padişah olur.  Şah İsmail ile savaşa girer.

Bu savaş Çaldıran savaşıdır. Selim, Şah İsmail'i yener ve ona bir mektup gönderir. O mektupta bir şiir yazmaktadır. 

Sanma şâhım herkesi sen sâdıkâne yâr olur
Herkesi sen dost mu sandın belki ol ağyâr olur
Sâdıkâne belki ol bu âlemde dildâr olur
Yâr olur ağyâr olur dildâr olur serdâr olur
Yavuz Sultan Selim Han

Şiirin bir de sırrı vardır. Şiir soldan sağa okunduğu gibi sırasıyla birinci mısradan itibaren, bölünmüş kelimeleri alt alta getirdiğimizde yine anlam bütünlüğü bozulmadan şiir bütünlük içinde yukarıdan aşağı da sırasıyla aynen okunmuş olur. Şiir sanatında bu ilk ve tektir.Şimdi yukarıdan aşağıya okunur durumuna bakalım.

Sanma şâhım / herkesi sen / sâdıkâne / yâr olur
Herkesi sen / dost mu sandın / belki ol / ağyâr olur
Sâdıkâne / belki ol / bu âlemde / dildâr olur
Yâr olur / ağyâr olur / dildâr olur / serdâr olur

Günümüz Türkçesiyle Bakacak Olursak Anlamı Şöyledir

Şahım sen herkesi kendine sadık dost sanma
Sen herkesi dost sanma belki o düşmanın olur
Belki o kişi alemlerde sözü geçen olur
Dost olur düşman olur sözü geçen olur hükümdar olur

Bu yaşanan olay gerçek midir hala tartışılır. Kesin bir kaynağın olmamasıyla birlikte şiirin bu olay üzerine yazıldığı söylenmektedir. 


Like it? Share with your friends!

75
67 shares, 75 points

What's Your Reaction?

Nefret Nefret
2
Nefret
Tuhaf Tuhaf
0
Tuhaf
Kötü Kötü
0
Kötü
Çok İyi Çok İyi
0
Çok İyi
Yani Yani
0
Yani
Harika! Harika!
4
Harika!
LOL! LOL!
0
LOL!
OMG! OMG!
0
OMG!
İşte bu! İşte bu!
1
İşte bu!
Bir Format Seçiniz
Kişilik Testi
Series of questions that intends to reveal something about the personality
Trivia Test
Series of questions with right and wrong answers that intends to check knowledge
Anket
Voting to make decisions or determine opinions
Hikaye
Formatted Text with Embeds and Visuals
Liste
The Classic Internet Listicles
Geri Sayım
The Classic Internet Countdowns
Listeyi Aç
Submit your own item and vote up for the best submission
Sıralı Liste
Upvote or downvote to decide the best list item
Meme
Upload your own images to make custom memes
Video
Youtube, Vimeo or Vine Embeds
Audio
Soundcloud or Mixcloud Embeds
Görüntü
Photo or GIF
Gif
GIF format